Ajan çalışıyor. Hangi veriye, hangi yetkiyle eriştiğini kimse bilmiyor.

Bir yapay zekâ ajanı kurmak artık kolay. Zor olan, aynı ajanın altı ay sonra ne yaptığını açıklayabilmek. Çoğu kurumda ajanlar tek tek ekipler tarafından kuruldu, MCP sunucuları geliştiricilerin kendi makinelerinden kurumsal ortama sızdı ve hiç kimse bugün hangi ajanın hangi veri kaynağına hangi kimlikle bağlandığını tek bir yerden göremiyor. Bu bir güvenlik açığından önce bir görünürlük açığıdır.

Program iki yarıdan oluşur ve sırası önemlidir. Önce tasarım: bir ajanın nerede karar verdiği, nerede kurala uyduğu, hangi adımın tekrarlanabilir olması gerektiği. Deterministik yaklaşım burada bir tercih değil, denetlenebilirliğin ön koşuludur — aynı girdiye aynı çıktıyı veremeyen bir sistemin denetim kaydı da bir şey ifade etmez. Sonra tarama: kurulu MCP sunucularının envanteri, her birinin hangi kimlikle bağlandığı, token kapsamlarının ne kadar geniş olduğu, hangi kaynağa okuma, hangisine yazma yetkisi bulunduğu.

Aylık üç gün olmasının nedeni basit: bu alan duruyor değil. Yeni bir MCP sunucusu kuruldu, bir ekip yeni bir ajan yazdı, bir model sürümü değişti. Tek seferlik bir tarama, yapıldığı günün fotoğrafıdır; aylık ritim ise kurumun ajan yüzeyini zaman içinde kontrol altında tutar.

Ekosistemin bugünkü hâline dair kamuya açık bir kesit için MCP ve ajan aracı radarımıza bakabilirsiniz; taramanın kurum içindeki karşılığı bunun sizin envanterinizle yapılmış hâlidir.